Draglineschotten of rijplaten? Zo kies je het juiste schot
Een draglineschot kies je als de ondergrond het gewicht niet zelfstandig draagt: bij het overkluizen van een sloot, onder de stempelvoeten van een kraan of als fundering voor een tijdelijke bouwweg. Voor rijden over gras, zand of bestrating volstaat een kunststof rijplaat, die tien tot twintig keer lichter is.
Wat is een draglineschot?
Een draglineschot is een dik schot van Azobé hardhout, soms met een stalen frame eromheen en soms volledig van staal. Verhuurders leveren ze in lengtes van 3 tot 12 meter, breedtes van 90 tot 120 cm en diktes van 10 tot 20 cm. Die dikte is het verschil met een rijplaat: waar een kunststof plaat 1,5 tot 2 cm meet, is een schot een balklaag die over een gat heen kan liggen.
Azobé weegt circa 1.050 kg per kubieke meter. Een schot van 5 meter bij 90 cm bij 20 cm komt daarmee rond 950 kg uit, een schot van 6 bij 1 meter bij 15 cm rond 945 kg. Elk schot gaat dus per kraan of verreiker, ook het kleinste formaat.
Draglineschot en rijplaat naast elkaar
| Eigenschap | Draglineschot | Kunststof rijplaat |
|---|---|---|
| Materiaal | Azobé hardhout, soms met stalen frame | Polyetheen, vaak gerecycled |
| Dikte | 10 tot 20 cm | 1,2 tot 2,2 cm |
| Lengte | 3 tot 12 meter | 1,2 tot 6 meter |
| Gewicht per stuk | circa 470 tot 1.000 kg | 18 tot 60 kg bij gangbare maten |
| Leggen | Kraan of verreiker, altijd | Handmatig met twee personen |
| Overbrugt een gat | Ja, tot enkele meters | Nee, ligt op de ondergrond |
| Huurprijs | vanaf circa € 1,50 tot € 1,80 per dag | vanaf circa € 2,50 per week |
De huurprijs per stuk lijkt vergelijkbaar, alleen dek je met een schot van 6 bij 1 meter 6 m2 af tegen 3 m2 bij een rijplaat van 300×100. Het echte verschil zit in de logistiek: schotten gaan met minder stuks per vracht en vragen op locatie hijsmaterieel, bij aankomst en bij vertrek.
Vier situaties waarin je een schot nodig hebt
- Overkluizing. Een sloot, greppel of watergang tijdelijk oversteekbaar maken. Het schot ligt op beide oevers en overbrugt de opening; een rijplaat zou er doorheen zakken.
- Afstempeling van hijskranen. Onder de stempelvoeten van een mobiele kraan komt de last op een klein vlak. De dikte van het schot verdeelt die druk over een groter oppervlak.
- Kraanbaan. Een rijbaan voor rupskranen die draaien en zwenken op de plaat, met puntlasten die kunststof niet aankan.
- Fundering onder rijplaten. Op zeer slappe grond leggen aannemers eerst schotten en daarbovenop rijplaten. De schotten dragen, de platen vormen het rijvlak.
Wanneer kunststof rijplaten volstaan
Bij het overgrote deel van de tijdelijke routes ligt de bodem er gewoon en gaat het om spreiden, niet om overbruggen. Aanvoerroutes voor bouwverkeer, werkvlakken onder een hoogwerker, paden over een gazon bij een evenement en bescherming van bestrating: daar is een schot van bijna duizend kilo overkill en kost het vooral kraantijd.
Er speelt nog iets. Azobé is tropisch hardhout. Opdrachtgevers met duurzaamheidseisen in het bestek vragen steeds vaker naar de herkomst en naar alternatieven. Kunststof platen worden veelal uit gerecycled polyetheen geperst, wat in aanbestedingen makkelijker uit te leggen is.
Zo kies je in drie stappen
Begin bij de vraag of er iets overbrugd moet worden. Is het antwoord ja, dan wordt het een schot, ongeacht het gewicht van het materieel. Is het antwoord nee, kijk dan naar de zwaarste last: stempelvoeten en rupsen die draaien vragen een schot, rijdend verkeer met normale aslasten niet. Blijft er twijfel over de bodem, dan is de derde vraag of er hijsmaterieel op locatie komt. Zonder kraan is een schot praktisch onwerkbaar en kijk je eerder naar meer of dikkere kunststof platen.
Twijfel je tussen materialen in bredere zin, dan staat de afweging tussen kunststof en staal beschreven op kunststof of stalen rijplaten. De opbouw van huur, transport en bijkomende posten staat bij de tarieven.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een draglineschot en een rijplaat?
Een draglineschot is 10 tot 20 cm dik en kan een opening overbruggen, zoals een sloot of een bouwput. Een rijplaat is 1 tot 2 cm dik en verdeelt de last over de bodem eronder. Het schot draagt, de plaat spreidt.
Wat kost een draglineschot huren?
Openbare tarieven beginnen rond € 1,50 tot € 1,80 per schot per dag, bij een minimum van vaak een week. Transport en het uitleggen zitten er bij sommige verhuurders in, omdat hun werf niet is ingericht op zelf afhalen. Reken die post altijd apart na.
Hoeveel weegt een draglineschot?
Een schot van 3 bij 1 meter bij 15 cm komt rond 470 kg uit, 5 bij 0,9 meter bij 20 cm rond 950 kg. Berekend op de dichtheid van Azobé, circa 1.050 kg per kubieke meter. Elk formaat vraagt hijsmaterieel.
Kun je schotten en rijplaten combineren?
Ja, dat gebeurt regelmatig op slappe grond. De schotten vormen de onderlaag die het gewicht draagt, de rijplaten erbovenop geven een vlak rijvlak zonder naden waar wielen in wegzakken.